zaterdag 23 januari 2021

Katoen draad verven voor borduren

Het zijn bizarre tijden in deze lockdown. En aangezien ik altijd opknap van een beetje verven, de verfpotten weer tevoorschijn gehaald. Ik had zin om mijn collectie borduurdraadjes uit te breiden, en dat is gelukt.

Het is helemaal niet moeilijk en een plezierig, klein werkje voor tussen door. Het garen is vaak een dunne haakkatoen, van alles door elkaar, uit de voorraad, en uit de winkel. Ook DMC 'zijde' zelf kun je (over) verven. Zolang het katoen is, verft het als de beste. Ik gebruik spindels van DMC om het garen op te wikkelen. Let wel op dat sommige (niet alle) garens krimpen bij het verven. Dus wikkel op met wat extra ruimte door je vingers ertussen te houden. Ik doe vaak zo'n 25-30 slagen dan past het goed op zo'n wikkelkaartje achteraf.

De garens kun je op veel manieren verven maar in elk geval moeten ze een uur (minimaal) voorweken in een soda-oplossing (flinke schep keukensoda op een liter lauwwarm water). Dat helpt als er nog een laagje om de draad zit van het spinnen of om het borduren te vergemakkelijken. 

Daarna heb ik deze varianten uitgeprobeerd:

In een zakje met een bodem verfoplossing, de verf kruipt dan omhoog en je kunt het af en toe even helpen door in het zakje te knijpen. 


Of je zet ze in kleine glazen potjes met een verfoplossing, ik gebruik ongeveer een half tot 1 ml per strengetje. Vergeet niet een theelepel zou bij de verfoplossing te doen, dat helpt de verf in beweging te houden tot het het garen vindt. Na vijf minuten even omkeren en dan een paar uur laten staan geeft ook een mooie gradatie. Of verwissel ze van potje bij het omdraaien voor meer kleurcombinaties:













Verven in het platte vlak is ook leuk, knip boterhamzakjes open of in een platte schaal (niet meer gebruiken daarna voor etenswaar!) Door het plat te verven, kun je meer spelen met kleuren, gaat het minder lopen, laat het vooral ook met rust na een eerste aanduwronde. Pak de spindels in door de linker en rechterkant naar binnen te slaan en dan onder en boven dicht te vouwen. 



















Welke methode je ook kiest, hou de buitenkanten een beetje in de gaten, knijp er wat vaker in of zorg dat de verf er op een andere manier goed doordringt, want dat is de plek waar je risico loopt op witte plekken!


Nadat de verf een paar uur z'n gang heeft kunnen gaan, koud en heet uitspoelen, en daarna ook even in een emmertje met heet water en een druppel afwasmiddel zetten. Je wilt natuurlijk niet dat het afgeeft tijdens het borduren of later. Daarna in een handdoek rollen zodat ze zoveel mogelijk droog zijn en in een nacht laten drogen aan de lucht. Ik wikkel alle spindels weer om op een kaartje omdat je dan beter ziet wat het eindresultaat is. Zo gaf ik niet veel voor het eindresultaat maar zie je op het kaartje dat het een interessant draadje is:


Lichte kleuren maak ik  trouwens vaak door nieuwe voorgeweekte spindels door de laatste resten verf op het plastic, in het bakje of potje te halen. Fletse kleuren verven is nooit zo leuk ;-) maar zo kost het me weinig moeite en geeft het een voldaan gevoel dat je alles opgebruikt hebt. 

En het garen hoeft niet wit te zijn hoor, ik kreeg maar geen goede donkere bordeaux rood te pakken, tot ik een rode draad oververfde met blauw: 


En nu er een hele collectie is, is natuurlijk de vraag wat er mee te doen. In elk geval ben ik begonnen aan de huisjesquilt Homegrown van Sue Spargo, en dat is een groot plezier in lockdowntijden (en je hebt natuurlijk ook fijn heeeel veel kleurtjes nodig ;-)





PS. Trouwens als je dan toch aan het verven slaat, kun je gelijk wel wat bandjes erbij in doen, ook altijd bruikbaar:


maandag 19 oktober 2020

Plantaardig verven met boerenwormkruid #13

 



Tijdens een wandeling lag de versgemaaide boerenwormkruid voor het oprapen. De koppen eraf gehaald en zachtjes (niet laten koken) uurtje geprutteld. 


Het water kleurt na een half uurtje geel. De wol voorgebeitst met aluin, en vervolgens in het verfbad laten zakken. Na een uurtje is de wol diep gekleurd! Ik had er twee strengen in gedaan dus 1 streng eruit gehaald en in een apart emmertje af laten koelen.


In het verfbad met de tweede streng een halve theelepel gemalen cochenille, de pan wordt direct flink rood:


Het eindresultaat, twee prachtige natuurtinten:


Plantaardig verven met galappels, ijzer en cochenille #12

 Ja nu de galappels in huis zijn, moest ik er nog wat verder mee experimenteren.


Wol voorgeweekt in de galappelthee van gisteren. Meekrap bad gemaakt. Wol even laten pruttelen in het verfbad. Na een half uurtje eruit een scheut ijzerwater (flesje water met een theelepel ijzersulfaat) erbij gedaan. Ging heel snel, werd grijsrood. Wat een vondst maar het ging me iets te snel. Verfbad met ijzer maar in een aparte fles gedaan voor volgende rondes. 


Volgende ronde, proces herhaald, maar dan met een Cochenille verfbad. Deze eruit gehaald voordat ik het ijzerwater toevoegde, dan redde ik de cochenille nog als het te snel zou gaan. In een apart potje voorzicht wat ijzerwater van het vorige bad toegevoegd. Sloeg heel snel om in paars maar in elk geval niet weer grijs. Je hebt dus maar weinig nodig voor een kleur verandering! Daarna nog een ronde twee en drie met dezelf procesgang, levert drie tinten mooi paars op!


In het restbad cochenille nog maar eens de meekrap wortel gehangen, kwam een donkere zalmrode kleur uit. Ik wilde eigenlijk graag wat feller, dus een theelepel wijnsteenzuur erbij, hup oranje. Het is vandaag de dag van de grote omslagen!








maandag 5 oktober 2020

Plantaardig verven met galappels (knoppergal) en ijzer #11


 Vanuit het bladprinten wist ik nog dat galappels door hun hoge tannine gehalte konden helpen het printproces te bevorderen in combinatie met ijzer. En nu vond ik vlakbij een handvol knoppergallen op de grond onder eikenbomen.


 Het gaat dus niet om die eikel maar om het 'gezwel' wat er op zit. Heel bijzondere vormen maar het is niet van de boom zelf. Het is gemaakt door een galwesp als kraamkamer voor hun larven. 

Thee van gekookt, wol bij gedaan. Na een uurtje was het mooi geelbruin.


Ik had drie strengetjes geverfd dus ik kon door met de ijzervarianten. Ik heb twee soeplepels gallenthee apart in een emmertje gedaan, eentje voegde ik mijn jampotje roestwater aan toe (oude spijkers, azijn en water 50/50) en de andere kreeg een halve theelepel ijzersulfaat. Vrijwel direct begon het bruin om te slaan naar wat grijzig bruin,


Maar de grootste slag werd gemaakt toen ik de wol na 20 minuutjes uit het emmertje haalde en twee uur, nat en zonder spoelen liet liggen. Af en toe even optillen zodat de zuurstof overal komt. Het oxideren van de wol, maakte de kleur definitief diepgrijs. 


Het eindresultaat, drie tinten grijs bruin, nu ga ik eens kijken wat er gebeurt als ik het als voorbeits gebruik bij Cochenille en Meekrap!




zaterdag 3 oktober 2020

Plantaardig verven met cochenille #10

 

Van Joke Blokland (Studio Roots) begreep ik dat ze wel eens met bessen voorbeitst omdat deze heel zuur zijn. Wat een idee, gewoon een natuurlijk beitsmiddel. Ik heb twee soorten geprobeerd, de bessen van de kardinaalsmuts en van de gelderse roos. Bessen aan de kook brengen, tijdje pruttelen, wol erbij, uurtje laten staan, dan 48 uur laten afkoelen in het water. 



Ook vond ik acaciabladeren in het bos, daar kun je goed mee ecoprinten dus er zal wel tanine in zitten en dat leek me ook een aardig beitsmiddel. In een ander potje dus bladeren aan de kook en wolletje erbij in.

Er kwam bij alle drie een vaag soort gele kleur vanaf, niks bijzonders. Dus verder met de volgende verfpot, ik had nog cochenille in huis. Fijngestampt in een vijzel en met koken water soort van opgelost. (Lukt nooit helemaal dus proberen zo fijn mogelijk te stampen).

In een schoon potje met schone wol de pure cochenille gedaan (rechts). Het potje links bevat de wol gebeitst met acacia blad, deze wordt direct paars in het potje, is dat nou niet grappig?


Dan verder met de bessengebeitste wol, hier zie je drie strengen, twee met bessen gebeitst en een schone, in aanvang lijkt het verschil groot:


Maar omdat ik de bessengebeitste wol niet schoon gespoeld had, werd het hele verfbad al gauw donkerpaars. Heel verrassend, en dat sloeg natuurlijk ook terug op de 'schone wol'.


Uiteindelijk kreeg ik geen donkerpaarse uit de pot maar een donkerroze in verschillende tinten, wel heel leuk om in één bad drie tinten te verven, dat ga ik vaker doen!


Van links naar rechts: 

1. gebeitst met gelderse roos
2. gebeitst met kardinaalsmuts
3 schone wol
4. tweede bad schone wol.
5 en 6 (knotjes) pure cochenille kleur, eerste en tweede bad zoals ik al eens eerder verfde. 


vrijdag 25 september 2020

Plantaardig verven met heide en galappels #9

Die Joke Blokland van Studio Roots heeft echt een vuurtje bij me losgemaakt. Struikje heide tegengekomen op een parkeerplaats, de toppen eruit geknipt en er geel mee geverfd (de rechter is voorgebeitst met aluin):



We hadden bij de workshop ook heide geverfd, maar die was gebeitst met koudbeits en dat geeft een nog mooiere tint geel:



Ondertussen vond ik in de schuur een bakje met gedroogde galappeltjes van vorig jaar. Dat is op meerdere manieren te gebruiken, als beits of om mee te verven. Eerst maar eens gewoon thee van gekookt en wol in geverfd. 



Ik had ergens gelezen dat de kleur direct omslaat naar grijs als je er ijzer aan toevoegt. En Joke had me al geleerd een potje roestwater te maken (roestige spijkers+water+azijn). Ik had nog een restbad heide dus daarin verder gegaan, met de galappeltjesthee en het ijzerwater.
Het effect is heel duidelijk:


Het eindresultaat is een heel mooi palet bij elkaar:


Heide - Galappeltjes naturel - Galappeltjes met roestwater

zondag 20 september 2020

Plantaardig verven met Meekrap #8

In 2011 werden er op de plek waar we toen woonden meekrapzaadjes gepoot. Drie jaar lang groeiden de struiken door. Toen werden de wortels geoogst en gedroogd op de zolder van de schuur. Ik heb er zelfs over geblogd: https://www.verfvirus.nl/2014/03/meekrap-geoogst.html 

Een keertje wat geprobeerd maar ik kreeg er niet veel mee gedaan. Wist ook nergens wat van. Maar... in de tussentijd volgde ik een workshop bij Joke Blokland van Studio Roots. Wat een eye-opener. Het was helemaal niet zo ingewikkeld en veel chemicaliën zijn ook al niet nodig. Geef het tijd, maak het niet te heet, dat zijn de twee basis principes!

De wortels lagen er gelukkig nog, in een hoekje. Een kluit losgetrokken en goed schoon gespoeld. De wortels waren niet zo dik, dus ik kon het gewoon in kleine stukjes van een centimeter knippen. In de week gezet, bad verwarmd tot max. 60 gr en wol erbij. Waarachtig, paar uurtjes wachten, en het werd die mooie rode meekrap kleur, het rood van de middeleeuwen. 

Ik had gelezen dat je de stukjes wortel niet weg moest gooien maar de kans moest geven om met drogen weer kleurstof van binnen naar buiten te laten bewegen. Dus telkens haalde ik het netje met wortelstukjes eruit en liet het drogen, een week lang. Ik probeerde allerlei soorten wol, beitste de wol voor met aluin (wordt het helderder), verfde na in een walnootbad, gooide een keer wat soda erbij (in een apart potje, wordt te donkerder), kortom, wat ik kon bedenken, daar experimenteerde ik mee. De meekrap bleef kleur afgeven!


Het laatste verfbad in een grote weckpot gedaan en buiten gezet in de zon, nog altijd zalmroze:


Aan de resten wortel zie je dat er nog steeds kleur in zit, maar ik leg het voorlopig weg, misschien nog eens leuk als een oververfbad!


En wat me het meest verwonderd, dat netje is diep gekleurd, synthetische stoffen zijn normaal gesproken heel moeilijke te verven met huis-tuin-en-keukenspullen.... Het zijn de fruitnetjes van de supermarkt #justsaying